Fact ? Feiten ?

waarheidIn Amsterdam had Descartes een relatie met een dienstmeisje, Helana Jana van der Strom. Ze hadden een dochter, Francine die in 1635 in Deventer is geboren. Descartes doceerde toen aan de universiteit van Utrecht. Toen Francine stierf huilde Descartes om haar, hij schaamde zich niet voor zijn emoties. “Echte mannen huilen wel” was zijn mening.
Dit sterfgeval maakte dat Descartes ging zoeken naar de grote antwoorden, in plaats van de medische wetenschap. (Russell Shorto, Descartes’ Bones: A Skeletal History of the Conflict Between Faith and Reason ISBN 978-0-385-51753-9 (New York, Random House, October 14th, 2008)
Aan het begin van zijn filosofie staat de twijfel aan alles. Alleen zijn eigen bestaan erkent hij als onmiddellijk gegeven. Hij vergeet dan de emoties en de liefde van Francine en Helena Jans. Je moet de eenvoudige duidelijk feitelijkheden uit je eigen leven niet als twijfelachtig tussen haakjes zetten.

Descartes, in Amsterdam had a relationship with a servant girl, Helena Jans van der Strom, with whom he had a daughter, Francine, who was born in 1635 in Deventer, at which time Descartes taught at the Utrecht University. Unlike many moralists of the time, Descartes was not devoid of passions but rather defended them; he wept upon her death in 1640.[22] “Descartes said that he did not believe that one must refrain from tears to prove oneself a man.” Russell Shorto postulated that the experience of fatherhood and losing a child formed a turning point in Descartes’ work, changing its focus from medicine to a quest for universal answers.(Russell Shorto, Descartes’ Bones: A Skeletal History of the Conflict Between Faith and Reason ISBN 978-0-385-51753-9 (New York, Random House, October 14th, 2008)
This Descartes said the only reliable truth, the only fact he could be sure of was his existence. From there he went on to develop his philosophy. He was so wrong, because he forget the facts about his Helena Jans and his daughter. A man should not forget the simple facts of life.
Maar wat is een feit dan? Een eenvoudige waarheid is dat ik nu een stukje aan het schrijven ben. Die feiten zijn niet zo ingewikkeld, je kunt het gewoon waarnemen. Maar dat het gezond is om water te drinken, is dat ook een feit? Het zijn deze meer ingewikkelde feiten waarover we het hier hebben.

What is a fact? Is it some simple fact like: I am writing a post now. This kind of facts are easy, it is a fact you can see happening.
But what about the fact that water is a healthy drink? Is that always true for everybody? These facts are at stake here.
Spinoza begon zijn filosofie niet met twijfelen. Hij sprong omzichtig om met feiten en meningen, maar hij nam die simpele feiten in tegenstelling tot Descartes voor waar.
Spinoza did not build his philosophy on this skepticism. Spinoza was careful about facts and opinions, but he never questioned the existence of truth and simple facts as thoroughly as Descartes.
Tegenwoordig zijn nogal wat filosofen nogal in de war als het over de waarheid en de feiten gaat. (J-F. Lyotard, La condition postmoderne)

In modern philosophy some are very skeptic about the truth and about facts. (J-F. Lyotard, La condition postmoderne)

Volgens mij is het verstandig om de meeste feiten als feit te accepteren. Het leven zou onleefbaar zijn als we bleven twijfelen.
Het is iets anders als we wetenschappelijke feiten moeten accepteren of verwerpen. We zouden daarbij ook onderscheid moeten maken tussen gewone simpele feiten en de meer ingewikkelde uitspraken)

In my view it is wise to accept most facts as fact because life would be unbearable without this believe in the truth of facts. But how about accepting scientific findings as true facts? (We should make a difference, a fact is not always a simple fact)

En over deze wetenschappelijke feiten wil ik verder nadenken. Het bestaan van mijn vrienden en familie betwijfel ik niet, en ik weet dat hun liefde echt is. Maar als een wetenschapper met feiten en algemeenheden komt dat is er iets anders aan de hand.
Wetenschap is moeilijk. Sommige wetenschappelijke uitspraken zijn zo ongelofelijk, er is meer nodig om die te geloven. Bij dit soort feiten mogen we best sceptisch zijn.

And it is only this question of truth of facts in science that I want to think about. I do not want to question the existence of my friends and family, I do believe their love is true. But when a scientist tells us about some scientific facts and generalizations then something special is at stake.
We know science is difficult. We know some facts in science are unbelievable. Here we want more warrants of truth. We want to be skeptical, or critical.
En hierbij komen allerlei vragen op, want sommige uitspraken over feiten zijn waar, maar we kunnen geen garantie geven voor die waarheid. Als X vertelt dat er leven is op planeten in het heelal en Y vertelt dat de aarde de enige planeet met leven is, dan spreekt een van beiden de waarheid. Maar we kunnen (nog) niet weten welke van de twee de waarheid spreekt. (David Miller, Out of Error)

And right here are some questions.
Because some facts are true, but we cannot be ultimately sure of their truth. If dr. X tells us that on some planets in the universe is life and dr. Y tells earth is the only planet with life than one of them is telling the truth. But we do not know (now) who is right. (David Miller, Out of Error)
In de wetenschap moeten we sceptici zijn. Sceptisch over de uitspraken, niet over het bestaan van de waarheid. Wetenschappers proberen de waarheid te vinden. Maar het is logisch onmogelijk om het uiteindelijke bewijs te leveren voor wetenschappelijke uitspraken. (dat zijn vrijwel altijd meer ingewikkelde feiten, algemene uitspraken)
In science we should be skeptics. Skeptic about facts, not about truth. Scientists try hard to find the truth. But it is logically impossible to proof the ultimate truth of scientific facts. Being complicates facts and ‘laws’. (Popper, falsificationism)

Next post about fact or opinion.

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s